Psychologia na co dzień

Psychologia dziś i na co dzień: nie charakter, tylko mechanizm

Psychologia dziś to nie teoria z podręcznika, tylko mechanizmy, które widać w poniedziałek rano: people pleasing, prokrastynacja, gaslighting, kłótnie o to samo. Tłumaczymy, co się dzieje pod spodem, i podajemy źródła.

  • Wybuchasz o drobiazg, a potem nie umiesz sobie tego wytłumaczyć
  • Wiesz, co powinieneś zrobić, i mimo to tego nie robisz
  • Te same rozmowy w domu kończą się tak samo od lat
Czytaj artykuły O czym piszemy

Źródła pod każdym tekstem. Bez reklam, bez coachingu.

Ludzie rzadko przychodzą po diagnozę. Przychodzą, żeby ktoś nazwał to, co dzieje się z nimi od miesięcy, w sposób, który daje się powtórzyć samemu.
Marek Porycki psycholog, mediator sądowy z praktyki gabinetowej

Czytaj teraz

Wszystkie artykuły →
Grafika tytułowa: fawn response po polsku. Hasło „Fawn response po polsku” na ciemnym tle w barwach psychodzisiaj.pl, z dymkami rozmowy
Relacje

Fawn response po polsku: reakcja przypodobania się

Fawn response to po polsku reakcja przypodobania się (bywa też tłumaczona jako przymilanie): pod wpływem lęku człowiek zaczyna uspokajać, zadowalać i ugłaskiwać osobę, od której czuje zagrożenie, zamiast walczyć, ucie...
Prokrastynacja a ADHD: jak odróżnić i kiedy zrobić test
Psychologia codzienna 7 min czytania

Prokrastynacja a ADHD: jak odróżnić i kiedy zrobić test

Samo odkładanie spraw nie oznacza ADHD, ale u dorosłych z objawami nieuwagi skłonność do prokrastynacji jest większa, a jej mechanizmy są trochę inne. Zwykłe odkładanie napędza głównie niechęć do zadania i chęć szybkiej poprawy nastroju. Przy objawach ADHD badania wskazują dodatkowo na trudności z zarządzaniem czasem i organizacją oraz na większą wrażliwość na odroczenie efektu. Test przesiewowy może podpowiedzieć, czy warto to sprawdzić u specjalisty, ale nie stawia diagnozy.

Czytaj więcej →

Cztery obszary

Tematy, które wracają w rozmowach najczęściej.

Emocje

Rozpoznawanie i regulacja emocji. Nie chodzi o to, żeby czuć mniej, tylko żeby wiedzieć, co robić z tym, co czujesz.

Relacje

Komunikacja, więzi, granice. Dlaczego te same kłótnie wracają i co je faktycznie kończy.

Stres

Mechanizm reakcji stresowej, techniki o potwierdzonej skuteczności i granica, za którą potrzebna jest pomoc.

Zmiana

Nawyki, motywacja, odkładanie na później. Psychologia zmiany bez motywacyjnych sloganów.

Pojęcie

Regulacja emocji

Regulacja emocji to zestaw procesów, którymi wpływamy na to, jakie emocje przeżywamy, kiedy się pojawiają i jak je wyrażamy.

W modelu procesualnym decyduje moment wejścia. Zmiana sytuacji i przekierowanie uwagi działają wcześnie i taniej poznawczo. Przewartościowanie zmienia znaczenie zdarzenia i utrzymuje efekt. Tłumienie ekspresji wchodzi najpóźniej, nie obniża przeżywanej emocji, a podnosi pobudzenie fizjologiczne. Stąd praktyczny wniosek: im wcześniej w sekwencji, tym mniejszy koszt.

Spotykane także jako: emotion regulation, model procesualny Grossa

Podstawa: Gross, Review of General Psychology 1998

Pytania, które dostajemy najczęściej

Czy psychologia bez terapii ma sens?

Ma, na poziomie rozumienia i profilaktyki. Wiedza o mechanizmie pozwala szybciej rozpoznać, co się dzieje, i nie brać objawu za cechę charakteru. Nie zastępuje jednak procesu, w którym ktoś patrzy na Ciebie z zewnątrz i wychwytuje to, czego sam nie widzisz.

Dlaczego wiem, co robić, i tego nie robię?

Bo odkładanie na później jest regulacją nastroju, nie problemem z zarządzaniem czasem. Zadanie budzi nieprzyjemne emocje, ucieczka daje natychmiastową ulgę i wzmacnia sama siebie. Skuteczne interwencje celują w emocję i pierwszy krok, nie w kolejny kalendarz.

Czy wyrzucenie złości pomaga?

Nie. Wyładowanie w formie krzyku czy uderzania w przedmioty nie obniża złości, tylko utrwala reakcję. To jedno z lepiej udokumentowanych zaprzeczeń potocznej intuicji w psychologii emocji.

Kiedy to już nie jest zwykły gorszy okres?

Gdy obniżony nastrój, utrata zainteresowań i zaburzenia snu utrzymują się przez większość dnia dłużej niż dwa tygodnie, gdy cierpi praca i relacje, albo gdy pojawiają się myśli o tym, że lepiej by Cię nie było. To moment na kontakt ze specjalistą, nie na kolejny artykuł.

Zamień wrażenie na wynik

Test poziomu stresu: 25 pytań o obciążenie, sen, ciało, myśli, emocje i wsparcie. Wynik punktowy, słabe obszary i konkretne kroki, od razu na ekranie i bez rejestracji.

Zrób test poziomu stresu Więcej testów psychologicznych

Wynik przesiewowy, nie jest diagnozą. Diagnozę stawia się w gabinecie.

Po co ta strona

Psychologia codzienna, emocje, relacje, stres i rozwój osobisty. Artykuły oparte na badaniach naukowych.

Zobacz wszystkie artykuły